به گزارش خبرگزاری مهر، گمرک جمهوری اسلامی ایران بخشنامهای با موضوع «ایجاد رویه واحد در خصوص نحوه برخورد با شرکتهای حملونقل در مواقع عدم ایفای تعهدات» ابلاغ کرده است. این بخشنامه گمرک ترانزیت به شماره ۱۴۰۵/۱۱۵۷۰۵۴ و در تاریخ ۱۴۰۵/۰۸/۱۱ از سوی مدیرکل دفتر ترانزیت گمرک ایران صادر شده است. مفاد آن برای صاحبان کالا و شرکتهایی که بار خود را از مسیر ترانزیت جابهجا میکنند اهمیت عملی دارد.
چه تصمیمی گرفته شد؟
طبق متن بخشنامه، در برخی موارد گمرکات اجرایی به دلیل ایفا نشدن تعهدات از سوی یک شرکت حملونقل، خودشان فعالیت آن شرکت را ممنوع و این موضوع را به گمرکات دیگر اعلام کردهاند. دفتر ترانزیت میگوید این روش برای شرکتهای حملونقل و مدیران گمرکات مشکل ایجاد میکند و برای همین رویکردی مشترک تعریف شده است.
مراحل اعلامشده به این صورت است:
- اگر کالا به گمرک خروجی یا مقصد نرسیده باشد یا تعهد دیگری انجام نشده باشد و اعمال محدودیت لازم به نظر برسد، گمرک باید ابتدا موضوع را کتبی از گمرک خروجی یا مقصد پیگیری کند. رونوشت این مکاتبه باید به نماینده قانونی شرکت ابلاغ شود.
- هر تعهد ایفانشده دیگر نیز باید به نماینده قانونی شرکت اعلام شود تا برای رفع آن اقدام کند.
- اگر عدم وصول کالا تأیید شود یا شرکت در مهلت ابلاغشده تعهد را رفع نکند، موضوع باید به دفتر ترانزیت اعلام شود.
- دفتر ترانزیت متناسب با نوع تعهد ایفانشده، به گمرکات اجرایی اعلام میکند که تمام یا بخشی از خدمات به آن شرکت محدود شود. تأکید بخشنامه این است که محدودیت اعمال شود، نه ممنوعیت فعالیت.
نمونههای محدودیت در بخشنامه اینها هستند: قرار گرفتن همه اظهارنامههای عبوری شرکت در مسیر قرمز، نپذیرفتن استریپ کالای ترانزیتی، الزام به ایکسری کامل محمولات ترانزیتی، ارائه نشدن خدمات خروج کالا پس از ساعات اداری و گرفتن تضمین اضافی برای محمولات ترانزیتی. بخشنامه این موارد را با عبارت «از جمله» آورده است، پس فهرست لزوماً کامل نیست.
این تصمیم در عمل چه معنایی برای واردکنندگان و صادرکنندگان دارد؟
بخشنامه مستقیماً خطاب به شرکتهای حملونقل و گمرکات است، اما صاحب کالا هم از آن اثر میگیرد. اگر شرکت حملونقل شما در فهرست محدودیتها قرار بگیرد، ممکن است محمولهاش با بازرسی بیشتر یا تضمین اضافی روبهرو شود و زمان ترخیص کالا یا خروج بار طولانیتر شود. جمعبندی زیر برداشت عملی ماست و متن بخشنامه آن را نگفته است:
- پیش از قرارداد، سابقه و وضعیت تعهدات شرکت حملونقل در ترانزیت را بررسی کنید.
- پیگیری وصول کالا در گمرک خروجی یا مقصد را جدی بگیرید و مستندات رسیدن بار را نگه دارید.
- در قرارداد حمل، مسئولیت رفع تعهدات ترانزیتی و هزینههای ناشی از محدودیتها را روشن کنید.
- برای محمولههای حساس به زمان، احتمال تأخیر ناشی از مسیر قرمز یا ایکسری را در برنامهریزی بگذارید.
- اگر ترانزیت بخشی از زنجیره واردات کالای شماست، با شرکت حملکننده درباره وضعیت اظهارنامههایش هماهنگ بمانید.
چه نکاتی هنوز روشن نیست؟
در متنی که منتشر شده، مهلت مشخصی برای رفع تعهد از سوی شرکتها اعلام نشده و گفته شده این مهلت را گمرک «ابلاغ» میکند. نحوه رفع محدودیت پس از انجام تعهد و مدت اعمال آن هم در متن منتشرشده نیامده است. گزارش مهر نیز درباره این جزئیات توضیحی نداده است. برای اطلاع دقیق باید به متن کامل بخشنامه یا به گمرک مربوط مراجعه کرد.
جمعبندی
گمرک ایران با این بخشنامه میخواهد تصمیمگیری درباره شرکتهای حملونقل ناتوان در ایفای تعهدات از حالت سلیقهای و محلی خارج شود. روند جدید این است: پیگیری کتبی، ابلاغ به نماینده قانونی شرکت، فرصت برای رفع تعهد و در نهایت اعمال محدودیتهای مشخص از طریق دفتر ترانزیت. اگر درباره اثر این رویه بر محموله ترانزیتی یا وارداتی خود سؤال دارید، میتوانید از کارشناسان آرمان تجارت آدرین مشاوره بگیرید.
